Każda para jednopłciowa, która zawarła związek małżeński za granicą będzie mogła dokonać transkrypcji tego dokumentu w Polsce, w dowolnym Urzędzie Stanu Cywilnego. Państwo będzie traktować wszystkich obywateli i obywatelki z godnością i szacunkiem. To historyczny dzień dla Polski – powiedział wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.
Koniec niepewności prawnej
Dotychczasowy brak odpowiednich regulacji skutkował rozbieżnościami w praktyce urzędów stanu cywilnego oraz niepewnością prawną dla osób, których akty małżeństwa zostały sporządzone za granicą. Samorządy stanęły wobec problemu wykonania wyroków sądów administracyjnych w warunkach wzorów dokumentów nieprzystających do ukształtowanej nowej rzeczywistości prawnej. Rozporządzenie kończy ten stan. Zapewnia kierownikom urzędów stanu cywilnego jasną podstawę działania, a obywatelom i obywatelkom – równe traktowanie i przewidywalność decyzji administracyjnych.
Rozwiązania z poszanowaniem godności obywateli
Wszystkie odpisy aktów małżeństwa pochodzące z transkrypcji będą zawierały jasną informację o trybie ich sporządzenia, który wskazuje na zawarcie związku poza Rzeczpospolitą Polską. Jednocześnie dokument wydawany osobom zawierającym związek małżeński w Polsce nie ulegnie zmianie. Nowe rozwiązania jako pierwsze w historii polskiej administracji umożliwią transkrypcję bez konieczności rejestrowania danych osób niezgodnie z ich płcią. Państwo ma obowiązek traktować wszystkich obywateli z poszanowaniem ich godności.
Podstawa prawna i vacatio legis
Rozporządzenie zostało przygotowane z uwzględnieniem aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych, w szczególności wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2021 r. (sygn. II OSK 216/21) oraz wyroków wojewódzkich sądów administracyjnych. Orzeczenia te wskazywały na konieczność zapewnienia efektywnej możliwości rejestracji zdarzeń stanu cywilnego mających miejsce za granicą i eliminowania barier administracyjnych ograniczających prawa obywateli. Trzymiesięczny okres vacatio legis jest niezbędny do przeprowadzenia zmian w systemie rejestracji stanu cywilnego, które umożliwią transkrypcję według nowych zasad.